خون دایناسور ممکن است پارک خیالی ژوراسیک را ساخته باشد، اما کشف آن در دنیای واقعی کمی دشوارتر بوده است – تا به حال. در مطالعه جدیدی که در مجموعه مقالات آکادمی ملی علوم، تیمی از دیرینه شناسان و ژئوشیمیدانان اعلام کردند که در 115 میلیون سال به انگشت ضربه زده اند.
این تیم سلول های خونی را در استخوان پای عقب یک تروپود جوان از دوره کرتاسه پیدا کردند.موزه آراتاسوروسپس از برداشتن قطعات نازک از استخوان‌های فسیل‌شده، درمان شیمیایی و بررسی دقیق آنها در زیر میکروسکوپ الکترونی، لکه‌های گردی به اندازه سلول‌ها پیدا کردند. این لکه ها در کانال های عروقی قرار داشتند که در زمان زنده بودن دایناسور رگ های خونی را حمل می کردند.
بیشتر بخوانید: “بالاخره دمای بدن تیرانوزاروس رکس را می دانیم”
این یک حدس قوی بود که سلول های خونی با بقیه دایناسورها فسیل شده اند، اما برای اطمینان، آنها تجزیه و تحلیل های شیمیایی استخوان ها و رسوبات اطراف را انجام دادند. در استخوان‌های فسیل‌شده، آنها حضور هِم، مولکول حلقه‌ای حاوی آهن را یافتند که در هموگلوبین یافت می‌شود. از سوی دیگر، رسوبات غیر دایناسورها هیچ ندارند.
کلایت گریس، نویسنده این مطالعه از دانشگاه کرتین در استرالیا، در بیانیه ای گفت: “یافتن مولکول های دست نخورده مشتق از هم در گلبول های قرمز خون 115 میلیون ساله شگفت انگیز است: این واقعا یک کشف قابل توجه است.” “این نه تنها سابقه فسیلی شناخته شده خون را گسترش می دهد، بلکه یک پنجره مولکولی مستقیم به فیزیولوژی حیوانات منقرض شده ارائه می دهد تا بتوانیم آنها و دنیایی که در آن زندگی می کردند بهتر درک کنیم.”
در مورد فیزیولوژی، این تیم شکل سلول های خونی را با شکل های پرندگان و کروکودیل ها مقایسه کردند. سلول‌های دایناسور کمی درازتر از نزدیک‌ترین خویشاوندان زنده‌شان بود، اما مشخص نیست که چه نتیجه‌ای می‌توان گرفت. به گفته این تیم، این امکان وجود دارد که آنها به سادگی در طی یک فرآیند فسیل‌سازی تغییر شکل داده باشند که به‌اندازه کافی سریع اتفاق افتاد تا سلول‌ها در وهله اول حفظ شوند.
البته نکته اصلی این مطالعه سلول های خونی دایناسورها نیست فی نفسهاین است که امکان زنده ماندن این سلول ها وجود دارد. گریس توضیح داد: «این یافته‌ها فرضیات دیرینه را به چالش می‌کشند که برخی از مولکول‌های زیستی مانند هموگلوبین نمی‌توانند در اعماق زمان زنده بمانند. این راه‌های جدید هیجان‌انگیزی را برای دیرینه‌شناسی در سطح مولکولی باز می‌کند و به ما امکان می‌دهد تا تکامل خون، متابولیسم و حتی سطوح فعالیت را در حیوانات باستانی مطالعه کنیم.»
من از آن لذت می برم ناتیلوس? اشتراک رایگان ما خبرنامه.
تصویر اصلی: Maurilio Oliveira / Wikimedia Commons
