استفاده از حشیش در فرهنگ های مختلف به هزاران سال قبل مستند شده است، اما اغلب به برداشت گیاه برای کنف و سایر محصولات غیر روانگردان اشاره دارد. با این حال، جامعه‌ای متشکل از سوارکاران عصر برنز که در روسیه امروزی زندگی می‌کنند به نام سکاها ممکن است قدیمی‌ترین نمونه از بلع عمدی حشیش را به‌خاطر خواص مست‌کننده‌اش ارائه دهد. در استپ های اوراسیا سیبری، باستان شناسان یک مجموعه مقبره شاهزاده سکایی را کشف کردند که حاوی حدود 1000 دانه شاهدانه بود که عمداً در میان مردگان قرار داده شده بود.
جینو کاسپاری، باستان شناس دانشگاه برن در سوئیس، در بیانیه ای توضیح داد: «دانه ها نشان می دهند که شاهدانه نقش مهمی در مراسم تدفین داشته است.
اینها فقط اشیاء نشانه ای هم نبودند. همانطور که کاسپاری و همکارانش در مطالعه ای که امروز در مجله منتشر شده است، توضیح می دهند علمنمونه‌های موی انسان از اتاق دفن مرکزی نشان می‌دهد که خانواده سلطنتی سکاها نیز در استفاده از شاهدانه مشارکت داشته‌اند.
سکاها گروهی از سوارکاران عشایری ایران باستان بودند که به اسب سواری شهرت داشتند. این جامعه در اوایل قرن هشتم و نهم قبل از میلاد از آسیای مرکزی به اوکراین امروزی و جنوب روسیه مهاجرت کردند و تقریباً تا 500 سال بعد در آنجا ماندند. نفوذ منطقه ای آنها در نهایت قبل از اینکه سکاها پس از آواره شدن توسط گوت ها در قرن سوم پس از میلاد در جمعیت های همسایه در نهایت جذب شوند، کاهش یافت.
مجموعه تدفینی که تیم کسپاری در حال بررسی آن است در تووا، جمهوری سیبری جنوبی روسیه واقع در امتداد مرز شمالی مغولستان واقع شده است. اگرچه مواد گیاهی باستانی مانند برگ ها، گل ها و رزین معمولا مدت ها قبل از اینکه باستان شناسان بتوانند آنها را پیدا کنند تجزیه می شوند، دانه ها گاهی اوقات زمانی که از عناصر محافظت می شوند زنده می مانند. در این مورد، مقبره سلطنتی شرایط تقریباً مطلوبی را برای محافظت از بقایای حشیش فراهم می کند. تاریخ گذاری رادیوکربن آزمایشگاهی شش دانه یافت شده نشان می دهد که کارگران عصر برنز احتمالاً آنها را در اوایل قرن هشتم قبل از میلاد در اتاق دفن قرار داده اند.
جزئیات دقیق کشت و استفاده از شاهدانه سکایی هنوز نامشخص است. محققان بر این باورند که این گیاهان گونه های وحشی هستند که به طور طبیعی در منطقه رشد می کنند. در همان زمان، تجزیه و تحلیل مو با روش هایی مانند طیف سنجی جرمی با وضوح بالا، حضور واضح کانابینول (CBN) را نشان داد که از اکسیداسیون ماده مسموم کننده اصلی شاهدانه، تتراهیدروکانابینول (THC) تولید می شود. این تیم همچنین به علائم ضعیف مطابق با خود THC اشاره کرد.
تشخیص این سیگنال‌های مولکولی نشان نمی‌دهد که خاندان سلطنتی سکایی چه مقدار حشیش را بلعیده‌اند یا روش‌هایی را که استفاده کرده‌اند. در عین حال، سایر مکان‌های باستان‌شناسی آسیای مرکزی حاوی بقایای مواد شیمیایی کانابینوئید روی سنگ‌های گرم شده و داخل ظروف هستند که به شدت حاکی از استنشاق است.
کاسپاری در پایان گفت: آثار مولکولی موجود در مو و دانه‌های شاهدانه از یک قبر می‌آیند و نشان می‌دهد که حشیش به دلیل خاصیت مسموم‌کننده‌اش استفاده شده است.
باستان شناسان اکنون در حال تعیین توالی DNA برخی از نمونه های بذر مقبره هستند که به آنها در ردیابی گسترش گیاه و بعدا اهلی شدن انسان کمک می کند. با این حال، شاهدانه تنها افزودنی به مقبره سلطنتی سکاها نیست. کار قبلی در این مکان بقایای اسکلتی 18 اسب را که در بالای تپه دفن چیده شده بودند، همراه با مجموعه ای از استخوان های انسان پیدا کرد.
کاسپاری افزود: در این مقبره شاهزادگان، تدفین‌ها با قربانی‌های گسترده اسب و به احتمال زیاد قربانی‌های انسانی نیز همراه بود.
جوایز علوم محبوب Home of the Future 2026
