جیمز بلومل درباره داستان‌های پرواز فضایی انسان

توسط امیلی کارنی
دوشنبه 20 جولای 2026

روزی روزگاری در فضایک مجموعه مستند چهار قسمتی که سال گذشته از بی‌بی‌سی پخش شد و در حال حاضر از ایستگاه‌های PBS در ایالات متحده پخش می‌شود، فراتر از ارائه نمونه‌ای خطی از پرواز فضایی انسان از آغاز اواسط قرن تا به امروز است. با شروع قسمت اولش روزی روزگاری در فضا به بررسی پروازهای فضایی انسان می پردازد، از دوران شاتل های فضایی که اولین مسافران فضایی را که واقعاً شبیه «آمریکا» بودند، آغاز می کند، تا به امروز، زمانی که هنوز با مشارکت های بین المللی در حال انجام در فضا مشخص می شود، اما متأسفانه با درگیری های سیاسی و جنگ خدشه دار شده است.

در طول چهار قسمت، کارگردان جیمز بلومل و تیمش که جوایز را نیز از آن خود کردند روزی روزگاری در ایرلند شمالی و روزی روزگاری در عراق فیلم های مستند، همچنین با بسیاری از مدیران شاتل فضایی میر – برنامه ای که “مرحله اول” چیزی را که اکنون به عنوان ایستگاه فضایی بین المللی می شناسیم، مصاحبه می کند – و تلاش کمتر شناخته شده ای را برای حفظ ایستگاه فضایی دوران شوروی سابق با مدلی “مسافری” که به ده ها سال قبل از پروازهای فضایی تجاری فعلی پیش می رود، به نمایش می گذارد. این سریال از طریق شرکت کنندگانش – نه فقط فضانوردان – و از نگاه یک جهان و اقتصاد همیشه در حال تغییر به بینندگان نگاهی غیر معمول و نیروبخش به 50 سال گذشته پرواز فضایی انسان می دهد.

من اخیراً برای گفتگو با بلومل ملاقات کردم روزی روزگاری در فضاو نگاه منحصر به فرد او به نیم قرن گذشته از چشم انداز همیشه در حال تغییر پروازهای فضایی و خود جهان.

امیلی کارنی: بنابراین یکی از نکات جالب این سریال این است که تاکید بیشتر بر داستان ها و روایت های شخصی است تا صرفاً مطالب آرشیوی. شما مستندها را تماشا می کنید و آنها فیلم های آرشیوی زیادی دارند، اما این شامل داستان های شخصی زیادی است. آیا مصاحبه‌ها یا ارائه‌هایی از شخصیت‌ها وجود داشت که اساساً درک شما را از یک رویداد تغییر داد، خواه این رویداد مربوط به دوره چلنجر، میر، کلمبیا یا شاتل میر باشد؟

جیمز بلومل: فکر می‌کنم تاکید بر یافتن داستان انسانی در پس فضانوردان بود. و در انجام این کار، همچنین از شما می‌خواهد که به خانواده‌های آنها نگاه کنید و از آنها بخواهید که به اتاق زیر شیروانی خود بروند و برخی از فیلم‌های قدیمی فیلم خانگی را که آن‌ها نیز طی سال‌ها ندیده‌اند، بیاورند. همه اینها به این دلیل است که شما می خواهید واقعاً شخص، شخص را جذب کنید و آن شخص را بسیار قابل ارتباط کنید. فضانوردان گاهی اوقات می توانند کمی بیگانه احساس کنند، تقریباً فوق بشر. اما تلاش برای کشف این آسیب‌پذیری و آنچه که باعث می‌شود مردم کار کنند، مهم بود.

چیزی مثل Challenger را انتخاب کنید که من به آن بسیار عادت دارم. من احساسات مرتبط با این فاجعه را می دانم. می دانید زمانی که مستند بالاخره به این حد برسد، بسیار غم انگیز خواهد بود. اما نمی‌خواستم روی برخی از فیلم‌هایی که قبلاً صدها بار دیده شده است بمانم، مخصوصاً وقتی آن افراد را در مستند ندارم. من در مورد خانواده برخی از خدمه صحبت می کنم. اما از دید آنا به آن نگاه کنیم: آنا فیشر، که تازه مادر شده بود، که ریسک کرده بود، تاس انداخت، همه چیز درست شد، برگشت، او سالم بود… اینکه آن را از چشمانش ببینم و بفهمم، در واقع شاید برای اولین بار، متوجه نوع ریسکی که به عنوان یک مادر انجام می دهد، این یک احساس جدید برای باز کردن قفل بود.

آنا فیشر آماده آموزش ماکت بخش مدولار HST برای تغییر ابزار علمی محوری است. (اعتبار: ناسا)

کارنی: بنابراین، این مجموعه، به نظر من، تقریباً هفت دهه از تاریخ پروازهای فضایی را تنها در چهار قسمت پوشش می دهد. این زمان زیادی است. پس چگونه تصمیم گرفتید که کدام لحظات سزاوار توجه بیشتری هستند؟ و آیا رویدادهای کلیدی یا چیزهایی وجود داشت که ممکن است با اکراه آنها را کنار گذاشته باشید زیرا ممکن است با روایت بزرگ‌تر مطابقت نداشته باشند؟

بلومل: بله، نمی توان همه چیز را فقط در یک سریال چهار قسمتی بیان کرد. بنابراین من واقعاً روی رابطه و همکاری بین آمریکا و روسیه تمرکز کردم، از آغاز رقابت تا کار آزمایشی با یکدیگر تا ببینم آیا آنها می توانند با هم کار کنند یا خیر، تا آزمایش میر، تا ایجاد نهایی ISS. پس این ستون فقرات من بود. و اگر همه چیز در آن داستان قرار نمی گرفت، می توانستم آنها را نادیده بگیرم زیرا فکر می کردم، خوب، این برای داستان دیگری است. اما با وجود این، شما هنوز هم چیزها را دور می اندازید بدون اینکه چیزهایی را درج کنید زیرا زمان اجازه نمی دهد.

یک برنامه واقعاً جذاب در روسیه در همان روزهای اولیه میر وجود دارد … آنها غیرنظامیان آمدند و مکانی را خریدند و آنها را به میر بردند. توسط دولت روسیه اداره می شد. بنابراین واقعاً شکاف بین اولین ایده‌ها برای فضای تجاری و هنوز فقط به این دلیل که آنها باید پول را برای آن بگذارند، پر می‌کند. به هر حال داستان خوبی بود. یک روزنامه نگار ژاپنی بود، اولین خبرنگاری که به فضا رفت و چیزهایی از این قبیل. اما من فقط وقت نداشتم همه را وارد کنم. بنابراین داستان هایی وجود دارد که در حاشیه قرار می گیرند.

کارنی: بنابراین، ما کمی در مورد شاتل میر صحبت کردیم. این مجموعه کمان پرواز فضایی را به عنوان تکاملی از رقابت جنگ سرد با آپولو و بعدها همکاری بین‌المللی با شاتل میر و ایستگاه فضایی بین‌المللی ارائه می‌کند. اما می دانیم که تاریخ به ندرت خطی است، به ویژه در زمان های اخیر. بنابراین چگونه می‌توانید این روایت امیدوارکننده را با این واقعیت که تنش‌های ژئوپلیتیکی همیشه آنچه را که در پرواز فضایی انسان ممکن است شکل داده و حتی محدود کرده است، متعادل کنید؟

بلومل: منظورم این است که این داستان ژئوپلیتیک در سراسر فیلم جریان دارد. و بنابراین در فیلم چهارم با حمله روسیه به اوکراین و سایر مسائل ژئوپلیتیکی که همکاری فضایی بین آمریکا و روسیه را بسیار چالش برانگیزتر کرده است و در نهایت ممکن است مانع از ادامه آن در آینده شود، به اوج خود می رسد. من فکر می کنم آنچه قابل توجه است این است که ناسا و روسکوسموس موفق شدند در یک میدان مین فوق العاده دشوار ژئوپلیتیک حرکت کنند و هنوز چیزی را ایجاد کنند که موفقیتی باورنکردنی بود، یکی از بزرگترین دستاوردهای تاریخ بشر، که ایستگاه فضایی بین المللی است.

این گواهی بر همکاری مردم با تأثیرات منفی ایدئولوژی ها و سیاست های مخالف است. این نشان می دهد که مردم وقتی با هم کار می کنند به جای جنگیدن با یکدیگر چه کاری می توانند انجام دهند. و برای آن، من فکر می‌کنم که این نماد فوق‌العاده خوش‌بینانه و امیدوارکننده‌ای است که ارزش یادآوری را دارد، به‌ویژه که ما آینده‌ای را در نظر می‌گیریم که در آن این همکاری بین روسیه و آمریکا ممکن است ادامه پیدا نکند.

کارنی: ج روزی روزگاری در فضا، شما فضانوردان، فضانوردان، مربیان، خانواده ها و حتی کارآفرینان را به جای تمرکز انحصاری بر فضانوردان یا افرادی که در فضا پرواز کرده اند، در نظر گرفته اید. بنابراین، آیا این یک تلاش عمدی برای گسترش درک عموم از اینکه چه کسی و چه چیزی واقعاً پرواز فضایی انسان را ممکن می‌کند، است؟

بلومل: بله همینطور بود. این عمدی بود زیرا می‌خواستم درک کامل‌تری از آنچه برای فضانورد بودن لازم است به دست بیاورم، و بنابراین خانواده‌های فضانورد می‌توانند برای آن بسیار مفید باشند. در همان ابتدا، فضانوردان بودند، منظورم این است که آنها فوق العاده بودند … خوب، آنها تقریباً مانند ابرانسان ها بودند، درست است؟ برای فضانورد شدن باید در بیشتر کارها امتیاز فوق العاده ای کسب می کردید. و اکثر مردم در همه این موارد نمره فوق العاده خوبی نمی گیرند. بنابراین واقعاً مشخص می شود که چه کسی واقعاً می تواند یک فضانورد باشد.

هرچه به سمت امروز پیش می رویم و به آینده نگاه می کنیم، این توانایی یک فرد عادی برای ورود به فضا بیشتر و بیشتر امکان پذیر می شود و احتمال آن بیشتر و بیشتر می شود. بنابراین فکر می‌کنم یک نمایش عمدی وجود دارد که دروازه‌بان‌هایی که می‌گویند چه نوع آدمی می‌تواند به فضا برود، بسیار کمتر از دهه شصت قدرت دارند.

کارنی: آیا لحظه‌ای در طول تولید وجود داشت که به طور غیرمنتظره‌ای متوجه شدید که در حال ریشه‌یابی برای کسی هستید، یا شاید در حال فکر کردن به کسی که ممکن است قبلاً جور دیگری به او نگاه می‌کردید، فکر کنید؟

بلومل: این به دلیل تمام تحقیقاتی که در حال انجام است دشوارتر است. قبل از اینکه آنها را به اتاق مصاحبه بیاورم به خوبی آنها را درک می کنم. حدس می‌زنم این داستان MirCorp است، فکر می‌کنم. شاید از روی تنبلی، فکر کردم که MirCorp برای اولین بار در مورد آن مطالعه کردم، این ایده که این سرمایه گذاران خطرپذیر می خواهند یک ایستگاه فضایی بخرند و آن را به یک استودیوی فیلم، هتل و مقصد تبدیل کنند، کمی شوخی است. افکار اولیه من این بود، اوه، ما باید با آنها تماس بگیریم. خنده دار به نظر می رسند. صداشون خیلی هولناکه من اولین کسی نیستم که به این فکر می کنم: حتی در آن زمان که آنها را حواس پرت خطاب می کردند، فکر می کنم دیوانه بودند.

اما وقتی می نشینید و با آنها در مورد اینکه واقعاً اهدافشان چه بوده و برای رسیدن به چه چیزهایی تلاش می کنند صحبت می کنید، متوجه می شوید که آنها رویایی بودند. آنها فقط 25 سال قبل بودند. آینده ای که آنها تصور می کردند اکنون شروع به تحقق می کند. وقتی آنها این کار را انجام می دادند نمی توانست اتفاق بیفتد. و اگر این آنها را احمق و احمق می کند، خب، من مخالفم. فکر می‌کنم این باعث می‌شود که آن‌ها پیشگام و رویا باشند، و من بعد از ملاقات با آنها نظرم را کاملاً تغییر دادم.

کارنی: بسیاری از مستندهای فضایی نقاط عطف آشنا در پروازهای فضایی، مانند فرود آپولو بر ماه، چلنجر، کلمبیا، بسیاری از چیزهایی که واقعاً در حافظه ما باقی می مانند. گاهی اوقات مخاطب بدون اینکه چیز زیادی یاد گرفته باشد، آنجا را ترک می کند. بنابراین شما امیدوارید که حتی علاقه مندان به فضا و مورخان دیرینه چه چیزی را کشف کنند روزی روزگاری در فضا که ممکن است قبلا ملاقات نکرده باشند؟

بلومل: برای من، این داستان این بود که آمریکا و روسیه چگونه این سفر طولانی همکاری را آغاز کردند. می دانستم این اتفاق افتاده است. می دانستم که یک ایستگاه فضایی بین المللی وجود دارد. نمی دانستم مسیری که ما را از موقعیت رقابت جنگ سرد به سمت ایجاد این ایستگاه فضایی چند ملیتی نمادین و متحد می برد، چیست. و من این داستان را جذاب و به طرز عجیبی ناگفته یافتم، قطعاً در جریان اصلی. اینکه افرادی که شرکت کردند و این کار را انجام دادند هنوز زنده هستند و می توانند روی صندلی بنشینند و از آن به من بگویند، به نظرم ارزش بزرگ این مستند است.

قسمت های جدید از روزی روزگاری در فضا از سه شنبه تا 4 آگوست ساعت 21:00 شرقی نمایش داده می شود. برای اطلاعات بیشتر لیست های محلی PBS را بررسی کنید.

امیلی کارنی یک مورخ فضایی است که در سن پترزبورگ فلوریدا زندگی می کند. او نویسنده است Star Bound: راهنمای مبتدیان برای برنامه فضایی آمریکا، از موشک های گدارد تا سیارات گلدیلاک و همه چیز در بین، همراه با بروس مک کندلس III.

توجه: اکنون در حال تعدیل نظرات هستیم. در ارسال نظرات تاخیر وجود خواهد داشت و هیچ تضمینی برای ارسال تمامی نظرات ارسالی وجود ندارد.